Η υπερφόρτωση του δικτύου με μεγάλες ποσότητες ρεύματος από φωτοβολταϊκά, σε συνδυασμό με τη μικρή κατανάλωση, εγκυμονούν κινδύνους.
Όπως αποκάλυψε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, οι αρμόδιες υπηρεσίες, δηλαδή ΑΔΜΗΕ, ΔΕΔΔΗΕ και ΡΑΕ, βρίσκονται σε εγρήγορση και θα πάρουν τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν την ισορροπία στο σύστημα.
Ο Σταύρος Παπασταύρου αναφέρθηκε επίσης στις ενέργειες που έγιναν τις μέρες του Πάσχα, όπου η κατανάλωση είναι μικρή και η παραγωγή ενέργειας από φωτοβολταϊκά μεγάλη για να αποφευχθεί η διακοπή ρεύματος.
Σύμφωνα με ειδικούς σε ζητήματα ενέργειας, απαιτείται αναβάθμιση του δικτύου και αλλαγή στον τρόπο σύνδεσης των φωτοβολταϊκών μονάδων, ο οποίος εξακολουθεί να είναι χειροκίνητος.
Στο μεταξύ η αιτία του γενικευμένου black-out που σημειώθηκε προχθές στην Ισπανία ήταν η υπερφόρτωση του δικτύου από τις φωτοβολταϊκές μονάδες.
Δεν αντέχει το δίκτυο
Ο κίνδυνος ενός γενικευμένου black-out στο ελληνικό δίκτυο ηλεκτροδότησης είναι υπαρκτός. Το δίκτυο δεν αντέχει το φορτίο από την παραγωγή των φωτοβολταϊκών μονάδων. Μία να μπορέσει να λειτουργήσει με ασφάλεια, χρειάζονται μεγάλα έργα αναβάθμισης. Σε διαφορετική περίπτωση δεν αποκλείεται να αντιμετωπίσουμε επικίνδυνες περιπέτειες.
Έχοντας στα χέρια της τα συμπεράσματα από τα δύο crash test που πραγματοποιήθηκαν, στην ομάδα που έχει δημιουργηθεί συμμετέχουν εκπρόσωποι του ΑΔΜΗΕ, του ΔΕΔΔΗΕ και της ΡΑΑΕΥ αναμένεται να γίνει η αποτίμηση των δοκιμών με τις υποχρεωτικές περικοπές ισχύος σε μικρές μονάδες ΑΠΕ, συνδεδεμένες στο δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ χωρίς δυνατότητα τηλεχειρισμού.
Φουντώνουν τα σενάρια
Οι αρχές της Ισπανίας αδυνατούν να δώσουν απαντήσεις σχετικά με την αιτία που προκάλεσε το πρωτοφανές και ολικό μπλακ άουτ στη χώρα, αλλά και στη γειτονική Πορτογαλία. Το σενάριο του «ατμοσφαιρικού φαινομένου» φαίνεται πως απορρίπτεται, ενώ επίσημα οι αρχές διαψεύδουν και την κυβερνοεπίθεση. Τα ερωτήματα πληθαίνουν και η αδυναμία απαντήσεων εντείνει τόσο τη φημολογία, όσο και την ανησυχία για τα συστήματα ασφαλείας στο ηλεκτρικό δίκτυο, όχι μόνο της Ισπανίας, αλλά και άλλων χωρών της Ευρώπης.
Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ γνωστοποίησε ότι η κυβέρνηση συγκρότησε επιτροπή διερεύνησης για τα αίτια του μπλακ άουτ, ενώ το Ανώτατο Δικαστήριο ανακοίνωσε την έναρξη έρευνας με σκοπό να εξακριβωθούν τα αίτια του μπλακάουτ που βύθισε στο χάος τη Δευτέρα (28/04) ολόκληρη την Ιβηρική Χερσόνησο. «Θα ληφθούν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλιστεί ότι αυτό δεν θα συμβεί ξανά», δήλωσε ο Σάντσεθ σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε, σημειώνοντας ότι θα θέσει «προ των ευθυνών τους» τους «ιδιωτικούς φορείς εκμετάλλευσης» στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας. Της επιτροπής διερεύνησης θα ηγηθεί το υπουργείο Οικολογικής Μετάβασης, τόνισε ο πρωθυπουργός.
Ο Σάντσεθ
Ο Σάντσεθ απέκλεισε και ένα ακόμη σενάριο που βρισκόταν στο τραπέζι. Συγκεκριμένα απέρριψε το ενδεχόμενο η πλεονάζουσα ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές (φωτοβολταϊκά, ανεμογεννήτριες κ.α.) να προκάλεσε το μπλακάουτ. Ο ίδιος τόνισε ότι τεχνικοί προσπαθούν ακόμη να βρουν τα ακριβή αίτια της κατάρρευσης του δικτύου και τα αποτελέσματα των ερευνών τους θα χρησιμοποιηθούν για την ενίσχυση του συστήματος.
Εν τω μεταξύ, πέντε άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στην Ισπανία εξαιτίας του μπλακ άουτ. Οι τρεις από τους νεκρούς ήταν μέλη της ίδιας οικογένειας που πέθαναν από ασφυξία λόγω εισπνοής μονοξειδίου του άνθρακα από γεννήτρια.
Αντικρουόμενες θέσεις
Η REE, η διαχειρίστρια εταιρεία του ηλεκτρικού δικτύου της Ισπανίας, ανακοίνωσε λίγο νωρίτερα σήμερα ότι με βάση μια προκαταρκτική εκτίμηση απέκλεισε το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης, διαβεβαιώνοντας ότι δεν ανιχνεύθηκε «καμία διείσδυση» στα συστήματα ελέγχου. Η πορτογαλική κυβέρνηση απέκλεισε επίσης το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης, υποστηρίζοντας από την πλευρά της το φαινόμενο κάποιου ακραίου «ατμοσφαιρικού φαινομένου», το οποίο ωστόσο απέρριψε με τη σειρά της μετεωρολογική υπηρεσία, υπογραμμίζοντας πως δεν καταγράφηκε κάποιο ιδιαίτερο φαινόμενο την ώρα του μπλακ άουτ.
Ο Πέδρο Σάντσεθ δήλωσε ότι οι ισπανικές αρχές κυβερνοασφάλειας διεξάγουν ξεχωριστή έρευνα για την πιθανότητα κυβερνοεπίθεσης, παρά τη διάψευση από τη REE. Από την πλευρά του, το Ανώτατο Δικαστήριο της Ισπανίας ανακοίνωσε επίσης ότι θα ξεκινήσει δική του έρευνα για το μπλακάουτ για να διαπιστωθεί αν μια κυβερνοεπίθεση εναντίον ισπανικών κρίσιμων υποδομών μπορεί να προκάλεσε τη μαζική διακοπή ηλεκτροδότησης. Αν αποδειχθεί ότι πρόκειται για κυβερνοεπίθεση, ο δικαστής Χόρχε Καλάμα θα διερευνήσει την υπόθεση ως έγκλημα τρομοκρατίας, σύμφωνα με δικαστικό έγγραφο.
«Ατμοσφαιρικό φαινόμενο»
Ο Χρήστος Ζερεφός, Γενικός Γραμματέας της Ακαδημίας Αθηνών και Εθνικός Εκπρόσωπος για την Κλιματική Αλλαγή, μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΤ απέκλεισε το «ατμοσφαιρικό φαινόμενο», σημειώνοντας πως «δεν υπήρξε ούτε και κάποια κεραυνική δραστηριότητα που να προηγήθηκε του γεγονότος της συσκότισης, αλλά και επίσης δεν υπήρξαν και συνθήκες άλλες μεγάλων αλλαγών στο φορτίο, το ηλεκτρικό που είχε η ατμόσφαιρά μας».
«Επομένως», συνέχισε, «επλήγησαν οι δύο χώρες, η Πορτογαλία και η Ισπανία, κυρίως από μία συσκότιση, η οποία μπορεί να είναι και αποτέλεσμα κακής εφαρμογής των δικτύων και αυτό που λέμε της τεχνητής νοημοσύνης». «Τα δίκτυα γίνονται όλο και πιο γρήγορα και αυτή η ξέφρενη κούρσα, ο ανταγωνισμός, μπορεί να είναι μία από τις αιτίες. Και βεβαίως πάντοτε και αυτές οι κυβερνοεπιθέσεις, οι λεγόμενες, οι οποίες μπορούν να δημιουργήσουν, τουλάχιστον να στρώσουν το δρόμο, για να γίνουν τέτοια φαινόμενα (…)», πρόσθεσε.
Κυβερνοεπιθέσεις
Ερωτηθείς εάν ο ίδιος πιστεύει πως οι δύο χώρες ενδεχομένως να έπεσαν θύμα κυβερνοεπιθέσεων, σημείωσε χαρακτηριστικά: «Κανείς δεν μπορεί να το αποκλείσει». «Διότι, έτσι όπως πάμε και έτσι όπως αυξάνεται ο πληθυσμός του πλανήτη και ιδίως ο ρυθμός της εφαρμογής της τεχνητής νοημοσύνης, στο δρόμο, είμαστε σαν τα μωρά τώρα στην τεχνητή νοημοσύνη και η ανθρωπότητα μαζί με αυτήν και όλος ο πλανήτης εννοώ την ατμόσφαιρα, την υδρόσφαιρα, την βιόσφαιρα, όλοι μαθαίνουμε στα νέα δεδομένα.
Και μαζί με αυτά όλα μαζί ήρθε και η κλιματική κρίση, η οποία αποσταθεροποίησε την ατμόσφαιρα και την υδρόσφαιρα. Όλα αυτά όμως, τα φαινόμενα που είδαμε, δηλαδή τη συσκότιση, για να γίνει δηλαδή, μια τέτοια συσκότιση θα πρέπει ή να γίνουν βαρύτατες αλλαγές σε πολύ μεγάλη κλίμακα στο ηλεκτρομαγνητικό πεδίο που έχει ο πλανήτης μας, πράγμα το οποίο όμως, θα το είχαμε δει. Αυτά λοιπόν, για την ατμόσφαιρα είναι όλα εικασίες. Είναι άλλη η αιτία την οποία αδυνατώ να γνωρίζω».
