«Τα αποθέματα νερού είναι πολύ χαμηλά, έχουμε τρίτη χρονιά συνεχόμενη ανομβρίας. Αυτό τα τελευταία 50 χρόνια έχει συμβεί άλλη μια φορά το διάστημα ’91-’93, είναι εξαιρετικά ασυνήθιστο», είπε ο Γενικός Γραμματέας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Πέτρος Βαρελίδης. «Είμαστε σε μια έκτακτη κατάσταση», είπε χαρακτηριστικά.
Όπως εξήγησε ο κ. Βαρελίδης, τα αποθέματα νερού είναι πολύ χαμηλά ενώ διανύουμε την τρίτη χρονιά συνεχόμενη ανομβρίας. «Αυτό τα τελευταία 50 χρόνια έχει συμβεί άλλη μια φορά το διάστημα ’91-’93, είναι εξαιρετικά ασυνήθιστο. Είναι ένα πολύ ασυνήθιστο φαινόμενο το οποίο επηρεάζει το νερό συνολικά.
Το νερό στα φράγματα της ΔΕΗ σε σχέση με πέρυσι είναι περίπου 40% κάτω κατά μέσο όρο. Τα περισσότερα φράγματα της ΔΕΗ είναι στη βόρεια χώρα και είναι και σε μέρη που βρέχει πολύ είναι 40%, αυτό επηρεάζει και την άρδευση όχι μόνο την ύδρευση και αυτό επηρεάζει και την παραγωγή υδροηλεκτρικού ρεύματος που είναι πάρα πολύ φθηνό επομένως δημιουργεί μια ένταση μεταξύ των διαφορετικών χρήσεων που ζητούνται για το νερό».
Μάλιστα, ο γενικός γραμματέας του ΥΠΕΝ εξήγησε ότι «στο λεκανοπέδιο της Αττικής τα αποθέματα αυτή τη στιγμή είναι περίπου 540 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, είναι περίπου 250 εκατομμύρια λιγότερα από πέρυσι. Κάθε χρόνο καταναλώνουμε περίπου 420 εκατομμύρια δηλαδή αν δεν έβρεχε καθόλου θα είχαμε νερό για 16 μήνες».
«Τα αποθέματα στον Μόρνο και στον Εύηνο είναι πολύ χαμηλά εξ ου και έχει ξεκινήσει η ΕΥΔΑΠ τις αντλήσεις νερού από το σύστημα της Υλίκης και βέβαια υπάρχουν και κάποιες γεωτρήσεις. Ήδη έχουν ληφθεί κάποια μέτρα άμεσης απόδοσης δηλαδή υπάρχουν κάποια μέτρα που εξασφαλίζουν κάποιες μεγαλύτερες ποσότητες νερού που κάποιες φορές μπορεί να φτάνουν για 15 μέρες για παράδειγμα», συμπλήρωσε.
Ερωτηθείς να μπαίνουμε σε περίοδο έκτακτης κατάστασης, ο Πέτρος Βαρελίδης απάντησε ότι «είμαστε σε μια έκτακτη κατάσταση».
Ερωτηθείς αν θα παρθούν άμεσα μέτρα σε ό,τι αφορά τα τιμολόγια ο γενικός γραμματέας απάντησε «το τιμολόγιο της ΕΥΔΑΠ έχει να αυξηθεί πάνω από 20 χρόνια, αν το «ανοίξεις στον πληθωρισμό αυτό θα σημαίνει ότι έχεις μια μείωση σε πραγματική αξία, μπορεί να είναι 30-40%. Το ζήτημα των τιμολογίων προφανώς από κάθε εταιρεία αξιολογείται συνέχεια».
Για τις διαρροές της ΕΥΔΑΠ είπε: «Το μη τιμολογούμενο νερό σε όλο το υδροδοτικό δίκτυο της Αττικής είναι περίπου στο 32%, είναι ένα νούμερο που είναι κάπως τσιμπημένο, είναι λίγο μεγαλύτερο από το διεθνώς παραδεκτό ως αποδεκτό.
Δεν είναι μόνο το νερό που διαρρέει, εξατμίζεται γιατί έχουμε πολλούς ανοιχτούς ταμιευτήρες και όσο αυξάνεται η μέση θερμοκρασία έχουμε εξάτμιση. Έχουμε ανοιχτά κανάλια, έχουμε νεροκλοπές, έχουμε γυρισμένα ρολόγια. Εκτελούνται πολλές εργολαβίες της ΕΥΔΑΠ με σκοπό τη μείωση αυτών των διαρροών αλλά και το θέμα της τοποθέτησης ψηφιακών υδρομέτρων θα είναι πολύ σημαντικό σε ότι αφορά τις υδατοκλοπές και τα γυρισμένα υδρόμετρα».
Ο κ. Βαρελίδης κατέληξε: «Το αρδευτικό νερό πολύ συχνά είναι πάρα πολύ φθηνό άρα αυτός που το χρησιμοποιεί δεν ενδιαφέρεται για να το εξοικονομήσει».
Αθήνα: Τα αποθέματα νερού πλησιάζουν ιστορικά χαμηλά επίπεδα
Τα υδατικά αποθέματα στην Αττική πλησιάζουν ιστορικά χαμηλά επίπεδα, σύμφωνα με την τελευταία ανάλυση της υπηρεσίας FloodHUB της Επιχειρησιακής Μονάδας BEYOND του ΙΔΕ/ΕΠΕΑ για το σύστημα ύδρευσης στην Αθήνα.
Σύμφωνα με το euronews, η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι οι υδάτινοι πόροι της περιοχής βρίσκονται υπό πολύ μεγάλη πίεση λόγω της παρατεταμένης ξηρασίας των τελευταίων ετών. Το σύστημα ύδρευσης της Αττικής αντλεί νερό από τέσσερα κύρια φράγματα: Μόρνος, Εύηνος, Υλίκι και Μαραθώνας.
Ο Μόρνος είναι η κύρια πηγή ύδρευσης, παρέχοντας τη μεγαλύτερη ποσότητα νερού που καταναλώνεται. Ο Εύηνος ενισχύει τον Μόρνο μέσω της σήραγγας Εύηνος-Μόρνος, λειτουργώντας ως μεταβατικό φράγμα.
Η Υλίκι – μια φυσική λίμνη – και ο Μαραθώνας συμπληρώνουν τα δύο κύρια φράγματα.
Η υπηρεσία FloodHUB αξιολόγησε τις υδρολογικές και κλιματολογικές συνθήκες στις δύο κύριες δεξαμενές που τροφοδοτούν το σύστημα ύδρευσης της Αθήνας προκειμένου να εκτιμήσει τον βαθμό υδρολογικής πίεσης και ξηρασίας στο σύστημα για το πρώτο εξάμηνο του 2025. Διαπίστωσε ότι κατά το τελευταίο έτος το σύστημα φαίνεται να βρίσκεται υπό έντονη πίεση, απαιτώντας άμεση δράση από τις αρχές.
Για την εκτίμηση της επιφάνειας των λιμνών χρησιμοποιήθηκαν δορυφορικά δεδομένα μέσης και υψηλής ανάλυσης Landsat-5,7,8 (1984-2021) και Sentinel-2 (2017-2025).
Τα κλιματικά δεδομένα ERA5-Land (1950-2025) επέτρεψαν στους ερευνητές να εκτιμήσουν τις μηνιαίες/ημερήσιες κλιματικές μεταβλητές για συνθήκες ξηρασίας και ασυνήθιστα ζεστές ημέρες που αυξάνουν την εξάτμιση.
Η στάθμη πλησιάζει ιστορικά χαμηλά επίπεδα
Οι τρέχουσες συνθήκες των δεξαμενών τον Μάιο του 2025 δείχνουν υποχώρηση της επιφάνειας της λίμνης στα δεύτερα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 20 ετών.
Η περίοδος του 2008 παραμένει η χειρότερη από υδρολογική άποψη, αλλά το 2025 παρουσιάζει παρόμοια χαρακτηριστικά.
Τα τελευταία χρόνια, η επιφάνεια του Μόρνου παρουσιάζει συνεχή πτωτική τάση. Το 2025, σε σύγκριση με το 2024, αν και οι τιμές του δείκτη βροχόπτωσης παρουσιάζουν σχετική βελτίωση, δεν επαρκούν για να αντισταθμίσουν τη μείωση της ποσότητας του αποθηκευμένου νερού.
Αντίθετα, παρατηρείται μείωση κατά περίπου 10 % σε σύγκριση με το 2024.
Ο Εύηνος φαίνεται να επηρεάζεται περισσότερο από τις συνθήκες ξηρασίας, λόγω του μικρού όγκου αποθήκευσης.
Η παρούσα κατάσταση στις αρχές του 2025 παρουσιάζει συνδυασμένες δυσμενείς συνθήκες για το σύστημα Ευήνου-Μόρνου. Και οι δύο δεξαμενές παρουσιάζουν σημαντικά χαμηλά επίπεδα πλήρωσης, περίπου 60 %, γεγονός που επιδεινώνει το επίπεδο υδρολογικής πίεσης στο σύστημα.
Σύμφωνα με την ανωτέρω ανάλυση, το σύστημα κατά το τελευταίο έτος φαίνεται να βρίσκεται σε κατάσταση έντονης πίεσης, που απαιτεί άμεση δράση από τις αρχές.
Η Ελλάδα αντιμετωπίζει μια αυξανόμενη κρίση λειψυδρίας.
Κατατάχθηκε 19η παγκοσμίως όσον αφορά τον κίνδυνο λειψυδρίας, σύμφωνα με μελέτη του World Resources Institute και έκθεση της Deloitte που ανατέθηκε από την ελληνική κυβέρνηση τον Μάιο.
Η μελέτη διαπίστωσε ότι η χώρα αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις που οφείλονται στον τουρισμό, τη γεωργία και τις παλαιωμένες υποδομές.