Η αποστολή Mars Express του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος εντόπισε αρκετό πάγο θαμμένο κάτω από τον ισημερινό του Άρη, ο οποίος αν λιώσει είναι ικανός να δημιουργήσει έναν ρηχό ωκεανό ικανό να καλύψει ολόκληρο τον «Κόκκινο Πλανήτη».
Πριν από περίπου 15 χρόνια, το Mars Express εντόπισε κοιτάσματα βάθους έως και 2,5 χιλιόμετρα κάτω από έναν γεωλογικό σχηματισμό που ονομάζεται σχηματισμός Medusae Fossae (MFF), αλλά οι επιστήμονες δεν ήταν σίγουροι από τι αποτελούνταν αυτά τα κοιτάσματα, ωστόσο η νέα έρευνα έδωσε την απάντηση.
Η συγκεκριμένη αποστολή που συμμετέχει σε επιστημονικές επιχειρήσεις γύρω από τον Άρη εδώ και 20 χρόνια, βρήκε αρκετό νερό για να καλύψει τον Άρη σε έναν ωκεανό βάθους μεταξύ 1,5 και 2,7 μέτρων, θαμμένο με τη μορφή σκονισμένου πάγου κάτω από τον ισημερινό του πλανήτη.
Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που εντοπίζονται ενδείξεις για πάγο κοντά στον ισημερινό του Κόκκινου Πλανήτη, ωστόσο η τρέχουσα ανακάλυψη αποτελεί μακράν η μεγαλύτερη ποσότητα πάγου νερού που έχει εντοπιστεί εκεί μέχρι στιγμής σε αυτό το τμήμα του Άρη και φαίνεται να ταιριάζει με προηγούμενες ανακαλύψεις. Μάλιστα αν λιώσει είναι αρκετό για να γεμίσει την Ερυθρά Θάλασσα.
«Είναι συναρπαστικό το γεγονός ότι τα σήματα του ραντάρ ταιριάζουν με αυτό που περιμένουμε να δούμε από πολυστρωματικό πάγο και είναι παρόμοια με τα σήματα που βλέπουμε από τα πολικά καλύμματα του Άρη, τα οποία γνωρίζουμε ότι είναι πολύ πλούσια σε πάγο», δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής Τόμας Γουότερς του Smithsonian Institution στις Ηνωμένες Πολιτείες στον ιστότοπο της ESA.
Τα κοιτάσματα είναι αρκετά παχιά, εκτείνονται 3,7 χιλιόμετρα κάτω από το έδαφος και καλύπτονται από μια κρούστα σκληρυμένης τέφρας και ξηρής σκόνης πάχους εκατοντάδων μέτρων. Ο πάγος δεν είναι ένας καθαρός όγκος αλλά είναι σε μεγάλο βαθμό αναμεμιγμένος με σκόνη.
Ενδείξεις ότι κάποτε υπήρχε άφθονο νερό
Παρόλο που ο Άρης φαίνεται τώρα να είναι ένας άνυδρος κόσμος, η επιφάνεια του πλανήτη είναι γεμάτη από ενδείξεις ότι κάποτε υπήρχε άφθονο νερό, όπως αποξηραμένα κανάλια ποταμών, αρχαίοι πυθμένες ωκεανών και λιμνών και κοιλάδες που έχουν χαραχθεί από το νερό. Επίσης, έχουν βρεθεί σημαντικά αποθέματα υδάτινου πάγου στον Άρη, όπως τα τεράστια πολικά καλύμματα, θαμμένους παγετώνες κοντά στον ισημερινό και πάγο κοντά στην επιφάνεια που διαπερνά το έδαφος.
Όλα αυτά υποδηλώνουν ότι το κλίμα του Άρη ήταν πολύ διαφορετικό στο μακρινό παρελθόν. Μαζικά αποθέματα πάγου κοντά στον ισημερινό – όπως αυτά που εικάζεται ότι κρύβονται κάτω από την ξηρή επιφάνεια του MFF δεν θα μπορούσαν να έχουν σχηματιστεί στο σημερινό κλίμα του πλανήτη. Πρέπει να σχηματίστηκαν σε μια προηγούμενη κλιματική εποχή.
Έτσι το πιο σχετικό είναι το ερώτημα πώς ο πάγος του νερού κατέληξε θαμμένος στον ισημερινό. Η αποστολή Phoenix της NASA ξέθαψε πάγο ακριβώς κάτω από τη σκονισμένη επιφάνεια στο πολικό σημείο προσεδάφισης του σκάφους το 2008. Εν τω μεταξύ, στις αρχές της αποστολής του, το Mars Express εντόπισε άφθονο υδάτινο πάγο που εκτεινόταν μέχρι τα μεσαία γεωγραφικά πλάτη, και το Mars Odyssey της NASA βρήκε ακόμη και ενδείξεις για την παρουσία νερού στο MMF το 2009.
Πιο πρόσφατα, το Trace Gas Orbiter της ESA εντόπισε υδρογόνο από πάγο νερού ακριβώς κάτω από την επιφάνεια του Candor Chaos, το οποίο είναι ένα τμήμα του τεράστιου ρήγματος στην επιφάνεια του Άρη που ονομάζεται Vallis Marineris. Επιπλέον, τα απομεινάρια αρχαίων παγετώνων έχουν εντοπιστεί στον ανατολικό Noctis Labyrinthus, ο οποίος βρίσκεται μόλις 7,3 μοίρες νότια του ισημερινού.