Χωρίς να ανταλλάξουν χειραψία, ο Δημοκρατικός πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν και ο Ρεπουμπλικάνος προκάτοχός του Ντόναλντ Τραμπ ξεκίνησαν λίγα λεπτά μετά τις 9 το βράδυ της Πέμπτης (4 τα ξημερώματα της Παρασκευής στην Ελλάδα) την πρώτη τους τηλεμαχία ενόψει των προεδρικών εκλογών του Νοεμβρίου.
Το ντιμπέιτ φιλοξενείται στην Ατλάντα της Τζόρτζια, μια από τις πολιτείες-κλειδιά για την έκβαση των εκλογών του Νοεμβρίου. Διοργανώνεται από το CNN με οικοδεσπότες τους δημοσιογράφους Τζέικ Τάπερ και Ντάνα Μπας. Εναπόκειται σε αυτούς να επιβάλουν τους αυστηρούς κανόνες της τηλεμαχίας, η οποία διεξάγεται χωρίς ακροατήριο, με χρονομετρημένες απαντήσεις και κλειστό μικρόφωνο στον υποψήφιο που δεν έχει τον λόγο.
Ένα δεύτερο ντιμπέιτ έχει προγραμματιστεί στο δίκτυο ABC, την 10η Σεπτεμβρίου, δύο μήνες πριν από τις κρίσιμες προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ.
Οι υποψήφιοι ξεκίνησαν τη συζήτηση για την οικονομία.
Ο Τζο Μπάιντεν ανέφερε ότι η οικονομία ανθεί και δεν τα πήγαινε ποτέ καλύτερα – παρόλο που υπάρχει ακόμη δουλειά να γίνει. Αλλά από τη σκοπιά του Ντόναλντ Τραμπ, «η οικονομία καταρρέει» και βρίσκεται σε πλήρη αταξία.
Ο Μπάιντεν ρωτήθηκε για την ακρίβεια και την αγοραστική δύναμη του μέσου Αμερικάνου. Απάντησε πως παρέλαβε «καμμένη γη» από την διακυβέρνηση Τραμπ και την κακή πορεία της οικονομίας ειδικά κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Επανέλαβε δύο φορές πως παρέλαβε χάος.
Ο Τραμπ αναφέρει πως οι ΗΠΑ είχαν την καλύτερη οικονομία του κόσμου, η οποία χτυπήθηκε από την πανδημία. Έκανε λόγο πως η οικονομία έχει χτυπηθεί από τον πληθωρισμό και πως ο Τζο Μπάιντεν παρέλαβε μηδενικό πληθωρισμό.
Ο Τζο Μπάιντεν «δεν έκανε καλή δουλειά» και «ο πληθωρισμός σκοτώνει τη χώρα μας», είπε ο Ρεπουμπλικάνος μεγιστάνας. Η άνοδος των τιμών καταναλωτή έφθανε το 9,1% στις ΗΠΑ τον Ιούνιο του 2022 και έκτοτε επιβραδύνθηκε, στο 3,3% τον Μάιο.
Μπάιντεν και Τραμπ αλληλοκατηγορήθηκαν πως άφησαν τεράστιο χρέος στις ΗΠΑ. Ο νύν πρόεδρος κατηγορεί τον πρώην για την εκτεταμένη μείωση φόρων «που βοήθησαν περισσότερο τους ήδη πλούσιους». Ανέφερε πως οι ΗΠΑ έπρεπε να στηρίξουν το σύστημα υγείας.
Ο Τραμπ ανέφερε πως οι μετανάστες μπαίνουν στο εθνικό σύστημα υγείας των ΗΠΑ και στερούν πολλά κονδύλια από τους Αμερικανούς.
Οι υποψήφιοι ερωτώνται για τα δικαιώματα άμβλωσης.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι δεν θα μπλοκάρει τη λήψη φαρμάκων για τις αμβλώσεις εάν εκλεγεί. Είπε επίσης ότι συμφωνεί με την πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου για το χάπι για την άμβλωση. Ο Πρόεδρος Τζο Μπάιντεν είπε ότι το να τεθεί το ζήτημα των αμβλώσεων στη διακριτική ευχέρεια του κράτους ήταν «ένα τρομερό πράγμα».
Ο Τραμπ παραδέχθηκε πως οι δικαστές που διόρισε «σκότωσαν» την απόφαση Roe vs Wade (σ.σ. η ονομασία μίας απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ στην οποία ενέκρινε το Σύνταγμα των ΗΠΑ και γενικά προστατεύει την ελευθερία μιας εγκύου γυναίκας να επιλέξει να προβεί σε άμβλωση). «Επιστρέψαμε τη δύναμη στο λαό και αποφασίζουν πλέον οι Πολιτείες» είπε για να συμπληρώσει πως «οι Δημοκρατικοί θέλουν να σκοτώνονται τα παιδιά μετά τη γέννησή τους».
Ο Τζο Μπάιντεν ανάφερε πως αγωνίζεται για τα δικαιώματα των γυναικών και για το δικαίωμα στην άμβλωση των γυναικών που πέφτουν θύματα βιασμού.
Στην αντεπίθεση, ο Ντόναλντ Τραμπ είπε πως οι Αμερικανίδες «πέφτουν θύματα βιασμού από τους μετανάστες που φέρνει ο Μπάιντεν», τις «σκοτώνουν και τις δολοφονούν».
«Έχουμε ένα σύνορο που είναι το πιο επικίνδυνο μέρος οπουδήποτε στον κόσμο, που θεωρείται το πιο επικίνδυνο μέρος οπουδήποτε στον κόσμο, και το άνοιξε (σ.σ. η κυβέρνηση Μπάιντεν), και αυτοί οι δολοφόνοι έρχονται στη χώρα μας, και βιάζουν και σκοτώνουν γυναίκες, και είναι τρομερό πράγμα», είπε.
Ο πρόεδρος Μπάιντεν λέει πως ο Ντόναλντ Τραμπ έκλεινε παιδιά σε κλουβιά και τα χώρισε από τους γονείς τους. Λέει πως έκανε τα σύνορα πιο ασφαλή σε σχέση με τον Τραμπ.
Οι υποψήφιοι συζητούν τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Ο Ντόναλντ Τραμπ λέει πως ο Πούτιν θα σεβαστεί έναν πρόεδρο δυναμικό, σε αντίθεση με τον Μπάιντεν. Αναφέρει πως η Ρωσία, όπως και η Χαμάς δεν θα εισέβαλαν επί προεδρίας του.
Ο Τραμπ καταφέρθηκε εναντίον του Ουκρανού προέδρου, χαρακτηρίζοντάς τον ως «πωλητή» που έχει πάρει πάρα πολύ στρατιωτική βοήθεια από τις ΗΠΑ. «Κάθε φορά που έρχεται ο Ζελένσκι εδώ φεύγει με 60 δισ. Είναι ο καλύτερος πωλητής του κόσμου. Εγώ θέλω να σταματήσει ο πόλεμος».
Δεν έχω ακούσει τόσες πολλές χαζομάρες μαζεμένες σε τόσο λίγο χρόνο απάντησε ο Μπάιντεν και πρόσθεσε «ο Πούτιν θέλει να ανασυστήσει την Σοβιετική αυτοκρατορία. Όσο πιο πολύ χώρο του δώσεις τόσο πιο πολύ χώρο θα πάρει. Δεν δίνουμε χρήματα στην Ουκρανία σε αυτή τη φάση, αλλά όπλα που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ»
Σε ερώτηση για τον πόλεμο μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, ο Ντόναλντ Τραμπ αποκάλεσε τον Τζο Μπάιντεν, «Παλαιστίνιο και μάλιστα αδύναμο Παλαιστίνιο». Ο Μπάιντεν υπερασπίστηκε την πολιτική του προς το Ισραήλ, λέγοντας πως μόνο τις βόμβες των 900 κιλών δεν έδωσε στο Ισραήλ «γιατί δεν λειτουργούν καλά σε κατοικημένες περιοχές».
Ερωτηθείς για τις πράξεις και τις αδράνειές του στην εισβολή των οπαδών του στο Καπιτώλιο στις 6 Ιανουαρίου, ο Τραμπ προσπάθησε να αποφύγει την ερώτηση και στη συνέχεια είπε: «Δεν είχα ουσιαστικά τίποτα να κάνω. Μου ζήτησαν να πάω να κάνω μια ομιλία. Η Νάνσι Πελόζι ανέλαβε πλήρως την ευθύνη για την 6η Ιανουαρίου».
«Δεν είπε στους υποστηρικτές του να σταματήσουν και δεν έκανε το παραμικρό. Ο Ντόναλντ Τραμπ μάλιστα θέλει να τους δώσει χάρη», ανέφερε ο Μπαίντεν.
Στο θέμα της Στόρμι Ντάνιελς, ο Τραμπ απέρριψε τον ισχυρισμό του Μπάιντεν, λέγοντας: «Δεν έκανα σεξ με πορνοστάρ». Ο Μπάιντεν τον κατηγόρησε λέγοντας: «Κοιμήθηκες με μια πορνοστάρ όταν η γυναίκα σου ήταν 9 μηνών έγκυος».
Μετά το πρώτο διάλειμμα, ο πρώην πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μίλησε περίπου 23 λεπτά και έξι δευτερόλεπτα, ενώ ο χρόνος του Προέδρου Τζο Μπάιντεν έφτασε στα 18 λεπτά και 26 δευτερόλεπτα.
Ενώ και οι δύο υποψήφιοι έχουν ίσες ευκαιρίες να απαντήσουν σε ερωτήσεις, μπορούν να επιλέξουν να μην χρησιμοποιήσουν τον μέγιστο χρόνο που τους δίνεται.
Μπάιντεν ετών 81, Τραμπ ετών 78
Το ζήτημα της υγείας και της επάρκειας -σωματικής αλλά και διανοητικής- του κάθε υποψηφίου ρίχνει τη σκιά του. Ίσως περισσότερο για τον Μπάιντεν που ήδη είναι ο γηραιότερος εν ενεργεία πρόεδρος στην ιστορία των ΗΠΑ και ένας από τους γηραιότερους ηγέτες του κόσμου.
Επιπλέον, ο Μπάιντεν θα θελήσει να αποφύγει κάθε ζήτημα που θα τον φέρει στη θέση να μιλήσει για την ηλικία του και την κατάσταση της υγείας του. Πρέπει να πείσει ότι μπορεί αντεπεξέλθει στα καθήκοντα ακόμη και στα 86 του, στο τέλος της δεύτερης θητείας του το 2028, αν έλθει φυσικά. Ένα στραβοπάτημα σε αυτό το θέμα μπορεί να είναι μοιραίο για την πιθανότητα επανεκλογής του.
Οι «σκελετοί στην ντουλάπα»
Το αδύναμο σημείο του Τραμπ είναι το ποινικό του μητρώο. Μετρά ήδη μια καταδίκη για τη παραποίηση εταιρικών εγγράφων σχετικά με τα χρήματα προς την πορνοσταρ Στόρμι Ντάνιελς. Εκκρεμεί η εκδίκαση των υποθέσεων για τις εκλογές του 2020 και τον χειρισμό απόρρητων εγγράφων που κατείχε παράτυπα.
Ωστόσο, και ο Μπάιντεν έχει παρόμοια προβλήματα. Η περίπτωση του γιου του Χάντερ που καταδικάστηκε πρόσφατα για ψευδή βεβαίωση ότι δεν είναι χρήστης ναρκωτικών επηρεάζει και τον ίδιο τον πρόεδρο, όσο και αν λέει ότι δεν πρόκειται να του απονείμει χάρη. Υπάρχει και έτερη σοβαρή υπόθεση με τον Χάντερ και τις επιχειρηματικές του δοσοληψίες, υπόθεση που δεν έχει φτάσει ακόμη στο δικαστήριο αλλά συνδέεται και με τον Τζο Μπάιντεν.